NVTB SPREEKT RECHT (NR. 2):

25-09-2008 10:36:38

U herkent de situatie vast wel. Voor de levering van uw producten en diensten hanteert u algemene voorwaarden. Op al uw overeenkomsten verklaart u deze algemene voorwaarden van toepassing en u stuurt deze ook naar de afnemer.

Strijd tussen bouwtoeleverancier en afnemer over algemene voorwaarden

Maar vervolgens verklaart hij zijn eigen inkoopvoorwaarden van toepassing. Zijn dan beide algemene voorwaarden van toepassing? Of is degene die als laatste de voorwaarden van toepassing verklaart de 'winnaar'?
Regelmatig hebben partijen, nog voordat er al sprake is van een overeenkomst, hoog oplopende ruzie over de vraag welke algemene voorwaarden van toepassing zijn. Hoe kunt u dat voorkomen?
Battle of forms
Deze strijd om de algemene voorwaarden wordt de “battle of forms” genoemd. De wettelijke regeling voor de situatie, waarbij twee partijen beiden een beroep doen op algemene voorwaarden is duidelijk, maar wel ingewikkeld.

Stel, uw klant vraagt aan u om een offerte uit te brengen voor de levering van bouwmaterialen. U stuurt een offerte, vergezeld van uw algemene voorwaarden die u van toepassing verklaart. In beginsel zijn uw algemene voorwaarden nu van toepassing. Als vervolgens uw opdrachtgever een opdrachtbevestiging stuurt, waarin zijn eigen algemene voorwaarden worden genoemd, zijn nog steeds de algemene voorwaarden van u van toepassing. De algemene voorwaarden die als eerste van toepassing worden verklaard, prevaleren namelijk.

Afwijzen
Of de algemene voorwaarden nu van toepassing zijn en ter hand zijn gesteld bij het sluiten van de overeenkomst, of bij het uitbrengen van de offerte, of bij de uitnodiging tot het doen van een offerte; het maakt niet uit. De algemene voorwaarden die voorafgaand aan het sluiten van de overeenkomst als eerste van toepassing worden verklaard en ter hand worden gesteld, gelden.

Dit is slechts anders indien de opdrachtgever zelf zijn eigen algemene voorwaarden van toepassing verklaart, deze ter hand stelt én in de opdrachtbevestiging uitdrukkelijk opneemt dat de algemene voorwaarden van de leverancier worden afgewezen. In dat geval zijn de algemene voorwaarden van de opdrachtgever van toepassing, tot het moment -voorafgaand aan de levering- dat de leverancier de algemene voorwaarden van de opdrachtgever weer van de hand wijst.

Uitdrukkelijk van de hand wijzen is een briefje naar de wederpartij, met daarin de regel: “Wij verklaren onze algemene voorwaarden hierbij van toepassing en wijzen uw algemene voorwaarden uitdrukkelijk van de hand”. Een standaard zin in uw algemene voorwaarden of onderaan het briefpapier is onvoldoende!

Beide afgewezen
Wat nu als beide partijen hun algemene voorwaarden van toepassing verklaren, ter hand stellen en de voorwaarden van de wederpartij van de hand wijzen? Hierover geeft de wet geen uitsluitsel. Te verdedigen is, dat degene die zijn voorwaarden van toepassing verklaart en de voorwaarden van de ander afwijst hiermee een nieuw aanbod doet, waarop de wederpartij moet reageren door zijn algemene voorwaarden wederom van toepassing te verklaren en de voorwaarden van de ander af te wijzen. Maar op enig moment is dan wel duidelijk dat beide partijen elkaars algemene voorwaarden niet willen. Als de partijen er dan op staan dat hun eigen voorwaarden gelden, komt er geen overeenkomst tot stand.

Praktische oplossing
Hoe kunt u in zo'n situatie nu het beste handelen?
Als uw opdrachtgever uw algemene voorwaarden niet uitdrukkelijk van de hand heeft gewezen, gelden uw algemene voorwaarden (mits deze goed van toepassing zijn verklaard). Ook als uw wederpartij de algemene voorwaarden niet op juiste wijze van toepassing heeft verklaard en u wel, gelden uw voorwaarden. U kunt dan gerust overgaan tot levering. Als er een geschil ontstaat en partijen wenden zich tot een rechtbank of arbiter, zullen uw voorwaarden het waarschijnlijk wel redden. Het is raadzaam daar goed naar te (laten) kijken. Laat de wederpartij een steek vallen, dan kunt u daar in een eventuele procedure gebruik van maken.

Het kan ook lonen de algemene voorwaarden van uw contractpartner te laten doorlichten om te bezien of het kwaad kan met de toepasselijkheid van dit voorwaarden akkoord te gaan. Ook kunt u met uw opdrachtgever overeenkomen dat beide algemene voorwaarden niet gelden, zodat de wettelijke regeling dan van toepassing is.

Aansprakelijkheid
Vaak bevatten de algemene voorwaarden echter bepalingen, die een gebruiker persé deel wil laten uitmaken van de overeenkomst. Hierbij kan gedacht worden aan beperkingen van aansprakelijkheid, zowel wat betreft de hoogte van het maximale bedrag waarvoor en de periode waarbinnen aansprakelijkheid wordt aanvaard. Om deze reden kan het toch van belang zijn dat de eigen algemene voorwaarden op een of andere wijze van toepassing zijn. Het is dan van belang goed te kijken naar de risico's bij de levering zonder toepasselijkheid van de algemene voorwaarden. Het is zeer wel mogelijk dat een levering dermate risicovol is, dat levering zonder aansprakelijkheidsbeperking onverantwoord zou zijn. Maar soms is dat risico wellicht te verwaarlozen. Dan zou het jammer zijn een opdracht voorbij te laten gaan, alleen vanwege de toepasselijke algemene voorwaarden.

Keuze
Ruzie over algemene voorwaarden is geen goed beginpunt van een samenwerking. Als u als leverancier er met uw opdrachtgever niet uitkomt welke voorwaarden van toepassing zijn, zal op enig moment bedacht moeten worden, wat belangrijker is: dat de levering van uw bouwmaterialen plaatsvindt of dat vastgehouden wordt aan de eigen algemene voorwaarden. Weeg de risico's die u loopt af tegen de mogelijke baten en maak dan vooral een economisch verstandige keuze!

mr. Remco Smith
Van den Herik & Verhulst Advocaten
Postbus 50535
3007 JA ROTTERDAM
website www.herikverhulst.nl

De schrijver heeft de grootst mogelijke zorgvuldigheid betracht bij het opstellen van deze bijdrage en heeft veel aandacht besteed aan het zo actueel, toegankelijk, correct en compleet mogelijk maken van de inhoud van deze bijdrage. Het is echter mogelijk dat de inhoud verouderd, niet compleet en/of niet juist is. Niet kan worden uitgesloten dat de inhoud onjuistheden bevat. Voorts is deze tekst niet bedoeld als een advies. Voor specifieke geschillen zal een daarop gericht advies gevraagd moeten worden. De schrijver sluit iedere aansprakelijkheid voor schade voortvloeiend uit het gebruik van informatie uit deze bijdrage uit.