Smaller Default Larger

Veranderend klimaat voor procederen over klimaatschade

Start de recente dagvaarding van Shell wegens klimaatschade een nieuwe trend? Daarin worden niet alleen overheden maar ook individuele fabrikanten voor de rechter ter verantwoording geroepen. Het dagvaarden van een multinational voor klimaatschade is uit juridisch optiek dan vrij uitdagend!

Neem de Nederlands-Britse status van Shell. Hoe staat het met de rechtsbevoegdheid van de Nederlandse rechter en het toepasselijke recht? Onder verwijzing naar Europese Verordeningen achten eisers de Nederlandse rechter voldoende bevoegd. Shell heeft in Den Haag het hoofdkantoor en het hoofdbestuur. Uit het Kalimijnen-arrest volgt bovendien, dat bij een onrechtmatige daad (tevens) de rechter bevoegd is van de plaats waar het schade toebrengende feit zich voordeed of kan voordoen. Aangezien het onrechtmatig handelen zich (ook) in Nederland afspeelt kan Nederlands recht worden toegepast.

Eisers zijn 6 milieuorganisaties, verenigingen en stichtingen die statutair bevoegd zijn om milieubelangen te behartigen en daarom uit eigen naam naar de rechter kunnen (art. 3:305a BW).

Zij eisen een verklaring voor recht: Shell schendt de wettelijke zorgplicht om klimaatopwarming tegen te gaan en moet daarom direct de aan exploratie, productie, raffinage, marketing en verkoop van fossiele brandstoffen verbonden CO2-emissie halveren.

Inhoudelijk leunt de eis stevig op overwegingen uit het recente Urgenda-vonnis. Kern is dat niet alleen overheden maar ook grote private energiebedrijven geacht mogen worden te weten dat klimaatverandering door broeikasgasemissie de mensheid bedreigt. Er wordt een ongeschreven zorgvuldigheidsnorm overschreden als willens en wetens wordt geweigerd om een substantiële bijdrage te leveren aan beperking van dat gevaar (art. 6:162 BW). Die rechtsnorm krijgt inkleuring via klimaatverdragen en het Europese Verdrag voor de Rechten van de Mens. Ook de asbestjurisprudentie komt aan bod: bedrijven zijn juridisch gehouden bepaalde activiteiten uit te faseren zelfs als dat niet specifiek verplicht is maar er bekendheid is met de specifieke gevaren daarvan.

De Shell-zaak is juridisch vernieuwend, ook doordat niet de risico-gebaseerde productaansprakelijkheid of producentenverantwoordelijkheid uitgangspunt is maar een op schuld gebaseerde aansprakelijkheid voor klimaatschade door bedrijfsvoering. Interessant, maar beter dan energie te steken in procederen is het energie te steken in de transitie zelf.

Mr Ewald L.J. van Hal
Directeur vereniging Koninklijke Nederlandse Bouwkeramiek, namens NVTB

Agenda

 

   

Dinsdag 9 juni stond de volgende editie van Bouwpoort gepland. Vanwege de omstandigheden rondom het coronavirus is besloten deze Bouwpoort niet door te laten gaan. Afhankelijk van de maatregelen proberen wij Bouwpoort in het najaar alsnog te laten plaatsvinden. Wij houden u via onze nieuwsbrief en deze website op de hoogte. 
    


 
 

NVTB & LinkedIn

 

De LinkedIn-groep van NVTB telt inmiddels meer dan 700 leden. Bent u al lid van de groep? Denk en discussieer met ons mee over actuele zaken.

U kunt zich hier voor de LinkedIn-groep aanmelden.

 

Column bestuurslid Ewald van Hal

Sprookje over behoorlijk bestuur

 



Er was eens een Natura2000 Beheerplan, een ruimtelijk planfiguur voor gebiedsgericht (natuur-)beleid. Over dit beheerplan werd al sinds 2008 héééél goed nagedacht door belanghebbenden en provincieambtenaren samen. 

Lees meer...

Woningnood als verdienmodel

Er is woningnood of op z’n minst schaarste aan betaalbare woonruimte. Schaarste werkt prijsopdrijvend en lokt creatieve oplossingen uit. Bij woningkoop was dat vroeger economisch eigendom, tegenwoordig is het ‘ground as a service’. Lees mee: ‘jij koopt de stenen, met een hypotheek, en wij kopen de grond. Het geeft lagere maandlasten en je kunt je een iets duurder huis veroorloven’. Wordt dure nieuwbouw voor woonconsumenten betaalbaarder als het anderen een verdienmodel oplevert? Wie houdt toezicht?

Lees meer...